Kalp hastalarına soğuk duş uyarısı!
Sıcak havalarda serinlemek için tercih edilen soğuk duşun, kalp sağlığı üzerindeki etkileri konusunda uyarılarda bulunan Doç. Dr. Ender Özgün Çakmak, "Ani soğuk su teması vücutta ‘soğuk şok tepkisi’ denilen fizyolojik bir refleksi tetikler. Bu sırada sempatik sinir sistemi devreye girer, damarlar büzülür, kan basıncı yükselir, kalp atım sayısı artar ve adrenalin salgılanır. Sağlıklı bireylerde genellikle tolere edilir ve düzenli uygulandığında bağışıklık, dolaşım ve stres yönetiminde olumlu etkiler sağlayabilir. Ancak kalp hastaları için ani yüklenme risklidir" dedi.
Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Ender Özgün Çakmak, soÄŸuk duÅŸun kalp saÄŸlığı üzerindeki etkileri konusunda uyarılarda bulundu. Ani soÄŸuk su temasının vücutta "soÄŸuk ÅŸok tepkisi" denilen fizyolojik bir refleksi tetiklediÄŸine deÄŸinen Doç. Dr. Çakmak, "Bu sırada sempatik sinir sistemi devreye girer, damarlar büzülür, kan basıncı yükselir, kalp atım sayısı artar ve adrenalin salgılanır. SaÄŸlıklı bireylerde genellikle tolere edilir ve düzenli uygulandığında bağışıklık, dolaşım ve stres yönetiminde olumlu etkiler saÄŸlayabilir. Ancak kalp hastaları için ani yüklenme risklidir" ÅŸeklinde konuÅŸtu.
"KALP HASTALARI İÇİN ANİ SOÄžUK TEHLİKELİ"
Özellikle koroner arter hastalığı olanlarda ani soÄŸuk su temasının kalbe giden kan akımını kısıtlayabileceÄŸini vurgulayan Doç. Dr. Çakmak, "Bu durum göÄŸüs aÄŸrısı, taÅŸikardi, atriyal fibrilasyon veya nadiren ventriküler aritmi gibi ritim bozukluklarını tetikleyebilir. Hipertansiyon hastalarında tansiyon ani yükselebilir. İleri yaÅŸ, hipertansiyon, diyabet ve damar tıkanıklığı olanlarda risk daha yüksektir" dedi. Doç. Dr. Çakmak, saÄŸlıklı bireylerde tek başına ciddi bir risk oluÅŸturmadığını ancak kalp damar hastalığı olanlarda ani soÄŸuk temasının miyokard iskemisini tetikleyebileceÄŸini söyledi. Doç. Dr. Çakmak, "Önceden kalp krizi geçirmiÅŸ, damar tıkanıklığı veya ciddi ritim bozukluÄŸu olan, yoÄŸun efor sonrası hemen soÄŸuk duÅŸ alan veya çok soÄŸuk ortamlarda suya giren kiÅŸilerde kalp krizi riski artar. Özellikle kış sabahları bu risk daha yüksektir" ÅŸeklinde konuÅŸtu. Doç. Dr. Çakmak, "Ani baÅŸ dönmesi, çarpıntı veya nefes darlığı yaÅŸayan kiÅŸilerin, vücudun soÄŸuk ÅŸoka aşırı tepki verdiÄŸini bilmeleri gerekir. BaÅŸ dönmesi tansiyonun kısa süreli dalgalanmasından, çarpıntı kalp atım hızının ani yükselmesinden, nefes darlığı ise göÄŸüs kaslarının ani kasılmasından kaynaklanabilir. Bu belirtiler tekrar ederse mutlaka kardiyoloji kontrolü gerekir" dedi.
"KALP HASTALARI DUŞ SUYU SICAKLIĞINA DİKKAT ETMELİ"
Doç. Dr. Çakmak, soÄŸuk duÅŸun vücutta ÅŸok etkisi oluÅŸturmaması için ÅŸu kurallara uyulması gerektiÄŸini söyledi: "DuÅŸa ılık suyla baÅŸlayın, su sıcaklığını yavaÅŸ yavaÅŸ düÅŸürün. Önce eller, kollar, ayaklar gibi uç bölgelerden baÅŸlayın, baÅŸ ve göÄŸüs bölgesine ani soÄŸuk temas vermeyin. Sabah uyanır uyanmaz deÄŸil, vücut biraz ısındıktan sonra duÅŸa girin. SoÄŸuk duÅŸ süresini 1-3 dakika ile sınırlayın. Aç veya çok tokken duÅŸ yapmayın. DuÅŸ sonrası yavaÅŸça ısının, ani sıcak suya geçmeyin." Kalp hastaları için en güvenli duÅŸ sıcaklığının 33-37 dereceler olduÄŸunu dile getiren Doç. Dr. Çakmak, "Ani sıcak-soÄŸuk geçiÅŸler (kontrast duÅŸ) kalp hastalarında önerilmez. Ilık suda baÅŸlayıp hafif serin suyla bitirmek genellikle daha güvenlidir, ancak yeni bir rutin denemeden önce doktorunuza danışın" açıklamasında bulundu. SoÄŸuk suya ani dalışın, soÄŸuk duÅŸun etkisini yoÄŸunlaÅŸtırdığını anlatan Doç. Dr. Çakmak, "Ani damar büzülmesi göÄŸüs aÄŸrısını tetikleyebilir, tansiyon ve kalp atım sayısı yükselir, ritim bozuklukları oluÅŸabilir, nefes kilitlenmesi görülebilir. Özellikle su sıcaklığı 20 derecenin altındaysa risk artar. Önce ayak, bacak ve kollarla suya yavaÅŸ girmek gerekir" ifadelerini kullandı.
YAYGIN YANLIŞ İNANIŞLAR
Doç. Dr. Çakmak, toplumda soÄŸuk duÅŸla ilgili bazı yanlış bilgilerin bulunduÄŸunu belirterek, ÅŸu bilgileri paylaÅŸtı: Yanlış: SoÄŸuk duÅŸ her zaman bağışıklığı artırır. DoÄŸru: Düzenli ve kontrollü uygulama sınırlı etki saÄŸlar, mucizevi koruma saÄŸlamaz. Yanlış: SoÄŸuk duÅŸ kalbi güçlendirir. DoÄŸru: Yanlış uygulama kalbe zarar verebilir. Yanlış: SoÄŸuk duÅŸla kilo verilir. DoÄŸru: Etki sınırlıdır, kilo verme yöntemi deÄŸildir Yanlış: SoÄŸuk su baÅŸ aÄŸrısını hemen keser. DoÄŸru: Bazı kiÅŸilerde migreni tetikleyebilir. Doç. Dr. Çakmak, saÄŸlıklı duÅŸ için ÅŸu önerilerde bulundu: "Ilık suyu tercih edin, çok sıcak veya çok soÄŸuk su kullanmayın. DuÅŸ süresini 5-15 dakika ile sınırlayın. DuÅŸ öncesi ve sonrası bol sıvı alın. Sabah erken saatlerde veya yemek sonrası hemen soÄŸuk duÅŸ almaktan kaçının. Spor sonrası en az 10-15 dakika dinlenip nabız normale gelince duÅŸ alın. GöÄŸüs aÄŸrısı, çarpıntı veya baÅŸ dönmesi durumunda duÅŸu hemen sonlandırın ve tıbbi yardım alın. Kalp rahatsızlığı olanlar yeni bir duÅŸ rutini denemeden önce doktor onayı almalıdır." (iha)