CARETTA CARETTA’LARIN YOLCULUĞU BAŞLADI
Yeşil deniz kaplumbağalarının yuvalama alanlarından biri olan Mersin’de, kaplumbağalar deniz ile buluştu. Yuvalama alanında çıkarak deniz ulaşmaları izleyen herkesi heyecanlandırdı.
Her sene görsel bir ÅŸölene dönüÅŸen bu yolculuk için önlem alınırken, halk caretta caretta ve yeÅŸil deniz kaplumbaÄŸalarını bu yolculuÄŸundan yalnız bırakmıyor. Mersin’in simgesi olan bu canlıları halk korumak için elinden geleni yapıyor.
Mersin’deki 5 üreme alanından biri olan merkez Mezitli ilçesi Davultepe 100. Yıl Tabiat Parkı sahilinde, yuvalarından çıkan minik deniz kaplumbaÄŸaları, denize ulaÅŸmak için büyük mücadele veriyor. Sadece Davultepe sahilinde ÅŸu ana kadar 198 yuva tespit edilirken, yavru kaplumbaÄŸalar yuvalarıyla deniz arasındaki yaklaşık 30 metrelik sahili geçerek denize ulaşıyor.
“Åžu ana kadar 198 yuva oldu, ancak net rakam dönem sonunda netleÅŸir”
Mersin Üniversitesi (MEÜ) Deniz KaplumbaÄŸaları Uygulama AraÅŸtırma Merkezi (DEKUYAM) Müdürü Prof. Dr. Serap Ergene, deniz kaplumbaÄŸalarının denize ulaÅŸma yolculuÄŸunu Ä°HA muhabirine anlattı. Deniz kaplumbaÄŸalarının her yıl olduÄŸu gibi bu yıl da Davultepe sahiline yuvalamak için geldiklerini ve o yuvalardan yavruların çıkış yapmaya baÅŸladıklarını söyledi. Yavruların 15 gündür denizle buluÅŸmaya baÅŸladıklarını belirten Prof. Dr. Ergene, “Davultepe sahilinde bu yıl yuvalama baÅŸarısı iyi, 198 yuva oldu. Ancak, ÅŸu anda net sayıyı söylemek pek mümkün deÄŸil, dönemin sonuna doÄŸru eylül ayında net rakam ortaya çıkar. Ama ÅŸu anki sayı da azımsanacak bir sayı deÄŸil” diye konuÅŸtu.
“Yuvadan çıkma oranı yüzde 85 ama canlı kalma oranı çok düÅŸük maalesef”
Anaç kaplumbaÄŸaların mayıs ayının ortalarından itibaren her yuvaya yaklaşık 100-150 civarında yumurta bıraktıklarını dile getiren Ergene, “Anaç kaplumbaÄŸanın genç ya da yaÅŸlı olmasına veya kaçıncı kez yumurtladığına göre bıraktıkları yumurta sayısında farklılık olabiliyor. Ama bu 100-150 yumurtadan genellikle yüzde 85 civarında bir baÅŸarıyla çıkış söz konusu oluyor. Tabi bu, yuvanın hangi etkenlere maruz kaldığıyla çok yakından ilgili. Mesela yuva sıkışmışsa, üzerinden araç geçmiÅŸse veya insan etkisine maruz kalmışsa, bir köpek tarafından kazınmışsa o yuvadaki baÅŸarı oranı düÅŸebiliyor.
Zaman zaman kum ıslak olabiliyor, mesela geçtiÄŸimiz günlerde bir yağış vardı; o yağışlar da yuvaları etkileyebiliyor. Canlı kalma oranı çok düÅŸük maalesef. Yuvadan çıkabiliyor, denize de ulaÅŸabiliyor ama hem yuvadan çıkıp denize ulaÅŸana kadar çok sayıda tehlike var. Yengeç, kuÅŸ, kedi, köpek gibi çok sayıda düÅŸmanı var. Denize ulaÅŸtığında da balıklar tüketiyor. Dolayısıyla bin canlı yavrudan ancak bir tanesi, çok çok iyimser bir tahminle de 3 tanesi hayatta kalabiliyor maalesef. EriÅŸkin olduklarında da bu canlıları özel kılan en önemli olay da doÄŸdukları sahillere geri gelmeleri. O nedenle bu canlıların kumu yürüyerek geçmeleri gerekiyor. ‘Elinize alıp denize bırakmayın’ diyoruz bu nedenle. Bu canlılar kumsalı yürüyerek geçecek ki, tekrar gelebilsin” dedi.
“Mersin genelinde 3 bin ile 5 bin arasında yuva oluyor”
Yavru kaplumbaÄŸaların yuvalardan çıkışlarının eylül ayının sonuna kadar devam edeceÄŸi bilgisini veren Prof. Dr. Ergene, bu arada hala anaç kaplumbaÄŸaların yuvalama faaliyetlerinin de devam ettiÄŸini söyledi. Mersin genelinde çoÄŸunlukla 3 bin ile 5 bin arasında yuva olduÄŸunu kaydeden Ergene, “Her 100-150 yuvadan yüzde 85 oranında baÅŸarı olduÄŸu için toplam çıkan yavru sayısını buna göre hesaplıyoruz. Bu da eylül ayının sonunda ortaya çıkıyor” ifadelerini kullandı.
Mersin kumsallarının hem yeÅŸil deniz kaplumbaÄŸaları hem de caretta carettalar için yuvalama alanı olduÄŸunu söyleyen Ergene, “Mersin’deki tüm yuvalama alanları her iki deniz kaplumbaÄŸası türüne de ev sahipliÄŸi yapıyor. Kazanlı, Davultepe ve Alata sahillerinde yeÅŸil deniz kaplumbaÄŸası her zaman yüzde 75 civarındadır, yüzde 25 civarında da caretta olur. Ama Anamur’da yüzde 90’ı caretta, yüzde 10’u yeÅŸil deniz kaplumbaÄŸasıdır. O da yıldan yıla deÄŸiÅŸiklik gösterir” diye konuÅŸtu.
Dünyadaki bütün kumsalların bu canlıların geleceÄŸi açısından önemli olduÄŸunu vurgulayan Prof. Dr. Ergene, bu anlamda Mersin’in özel kılan ayrıntıyı ise ÅŸöyle açıkladı: “Özellikle yeÅŸil deniz kaplumbaÄŸası için Akdeniz popülasyonunun DoÄŸu Akdeniz’de bulunması, Mersin’i özel kılıyor. Göksu’dan baÅŸlayıp SamandaÄŸ’a kadar olan kısımda yeÅŸil deniz kaplumbaÄŸaları yuvalama yapıyor ve çoÄŸunlukla bu popülasyonun büyük bir kısmı da burada bulunuyor. Bu nedenle DoÄŸu Akdeniz, yeÅŸil deniz kaplumbaÄŸası popülasyonu açısından çok deÄŸerli. Dolayısıyla Mersin de yeÅŸil deniz kaplumbaÄŸalarının önemli yuvalama alanlarını barındırıyor.” açıklamalarında bulundu.
