Büyükşehir’in yaşanılacak afetlere karşı projeleri hazır
Mersin Büyükşehir Belediyesi İklim Değişikliği ve Sıfır Atık Dairesi ile Afet İşleri Dairesi Başkanı Dr. Kemal Zorlu, Kanal 33’de yayınlanan Arzu Özer ile Gün Bugün programına konuk oldu. Kahramanmaraş merkezli 6 Şubat 2023’te yaşanan ve 11 ili etkileyen 7,75 ve 7,68 büyüklüğündeki depremlerin yıl dönümünde Mersin Büyükşehir Belediyesi Afet İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından hazırlanan projeler ile yaşanılacak doğal afetlere karşı alınan ve alınacak olan önlemleri anlatan Zorlu, kurulacak olan 4 merkez bileşenli Afet Yönetim Kampüsü ile alınacak bir dizi önlemi anlattı.
Mersin BüyükÅŸehir Belediyesi Ä°klim DeÄŸiÅŸikliÄŸi ve Sıfır Atık Dairesi ile Afet Ä°ÅŸleri Dairesi BaÅŸkanı Dr. Kemal Zorlu, Kanal 33’de yayınlanan Arzu Özer ile Gün Bugün programına konuk oldu.
Programda Dr. Zorlu, KahramanmaraÅŸ merkezli 6 Åžubat 2023’te yaÅŸanan ve 11 ili etkileyen 7,75 ve 7,68 büyüklüÄŸündeki depremin yıl dönümünde Mersin BüyükÅŸehir Belediyesi Afet Ä°ÅŸleri Dairesi BaÅŸkanlığı tarafından hazırlanan projeler ile yaÅŸanılacak doÄŸal afetlere karşı alınan ve alınacak olan önlemler hakkında açıklamalarda bulundu.
Program sunucusu Arzu Özer’in, Mersin BüyükÅŸehir Belediyesi’nin deprem bölgesine ulaÅŸtırdığı yardımlarla ilgili sorularını yanıtlayan Dr. Zorlu, bölgeye giden ilk ekiplerin Mersin BüyükÅŸehir Belediyesi ekipleri olduÄŸunu söyledi. Dr. Zorlu, bölgeye yapılan yardımları tek tek anlatarak, ÅŸunları söylediifade etti:
“Mersin BüyükÅŸehir Belediyesi kentteki olmazsa olmaz hizmetlerini aksatmayacak ÅŸekilde geriye kalan personelini, iÅŸ makinaları ve araçlarını deprem bölgesine gönderdi. Orada bulunan vatandaÅŸlarımıza gıda ihtiyacı için günlük 2 bin 500 kiÅŸilik çorba, su, yemek desteÄŸi saÄŸlandı. Hatay’da 1500 kiÅŸilik bir çadır kent hızlı bir ÅŸekilde bizim koordinasyonumuzda kuruldu. Aynı ÅŸekilde Adıyaman’da 670 konteynerlik bir konteyner kent kuruldu. Bunun içerisinde kreÅŸ, okuma salonu, kadın erkek mescidi, merkezi yemekhane, mutfak, spor alanları, sahra hastanesi bulunuyor. Oldukça modern bir konteyner kent. YoÄŸun bir ÅŸekilde kullanılmaya devam ediyor.”
“10 BÄ°N VATANDAÅžA BARINMA DESTEĞİ SAÄžLADIK”
Zorlu, su ve atık su problemi olan bölgelerde de altyapı çalışmalarına müdahale ederek, temiz su saÄŸlandığını kaydetti. Cenaze defin aracı, ekipman ve personelinin de bölgeye gittiÄŸini belirtti. Zorlu, “Ä°tfaiye Daire BaÅŸkanlığımız 484 kiÅŸiyi enkazdan canlı olarak kurtardı. Mersin’e 12 bin depremzedeyi transfer ettik. Hatay BüyükÅŸehir Belediyesi ve baÄŸlı kuruluÅŸlar bilgi iÅŸlem ve e devlet üzerinden Mertelkom altyapısı üzerinden onların belediye hizmetlerini verebilmeleri için ayaÄŸa kaldırıldıdık. Bölgeye narenciye gönderdik. Damızlık Sığır Üreticileri BirliÄŸi ile iÅŸ birliÄŸi yaparak o bölgedeki insanlarımıza süt gönderdik. Bunlar bizim deprem bölgesinde yürütmüÅŸ olduÄŸumuz çalışmalar” dedi.
Mersin’e gelen depremzedeler için verdikleri hizmetleri de paylaÅŸan Zorlu, su tüketimi ve katı atık artışından nüfusun arttığını bildiklerini ifade ederek, “Gülnar, Merkez, Erdemli, Tarsus ilçelerinde oluÅŸturduÄŸumuz 9 ayrı barınma alanında 10 bin vatandaÅŸa barınma desteÄŸi saÄŸladık. Günlük 25 bin öÄŸün kahvaltı ve yemek dağıtımı gerçekleÅŸtirdik. Depremden etkilenen çocuklar ve yetiÅŸkinler için psiko-sosyal destekler saÄŸladık” diyerek, yıl içinde devam eden yardım kolilerinden öÄŸrencilerin sınav hazırlık sürecine kadar hayatın her anında depremzede vatandaÅŸlarımızın yanlarında olmaya devam ettiklerini belirtti.
DR. ZORLU, TÜRKÄ°YE’DE Ä°LK MERSÄ°N’DE KURULAN AFET Ä°ÅžLERÄ° DAÄ°RESÄ°’NÄ°N GÖREVLERÄ°NÄ° ANLATTI
Deprem için risk durumunu belirleyen etkenlerin zemin yapısı, yer altı su seviyesinin yüksekliÄŸi ve bunlara baÄŸlı olarak geliÅŸen yani sıvılaÅŸma ve ile yapı stostokukunun kalitesi olduÄŸunu vurgulayan Dr. Zorlu, Mersin BüyükÅŸehir Belediyesi olarak Türkiye’de ilk kez kurulan Afet Ä°ÅŸleri Dairesi BaÅŸkanlığı’nı 10 Nisan 2023 tarihinde faaliyete geçtiÄŸini ve bu dairenin 3 ÅŸube müdürlüÄŸü bulunduÄŸunu aktardı. Afet Ä°ÅŸleri Dairesi BaÅŸkanlığı’nın, kurulduktan hemen birkaç gün sonra Mersin Afet Yönetimi Bilim ve Danışma Kurulu Toplantısı’nı gerçekleÅŸtirdiÄŸinden ve Türkiye’de konusunda uzman bilim insanları ile uzmanları kente getirdiklerinden söz eden Dr. Zorlu, “Danışma Kurulu Toplantımız kapalı bir toplantıydı. Uzmanları çağırdık ve dedik ki; ‘Afet yönetimi konusunda neler yapabiliriz?’ Sadece deprem riski ile ilgili deÄŸil, kütle hareketleri, su baskınları, salgın hastalıklar yaÅŸadık, afetler sonrası ikinci afetler, yani bölgede salgın hastalıklar meydana geldi, kimyasal tehlikeler ve, yangınlar gibi konuları masaya yatırdık. Åžimdi yeni nükleer enerji santrali yapılıyor. Bunlarla ilgili tek bir bakış açısıyla deÄŸil, daha geniÅŸ bir bakış açısıyla deÄŸerlendirmeler yaptık” ifadelerini kullandı.
“MERSÄ°N’Ä° TEHDÄ°T EDEN DEPREM ÜRETME POTANSÄ°YELÄ° YÜKSEK ANA FAY HATLARININ OLUÅžTURABÄ°LECEĞİ RÄ°SKLERÄ°N ARAÅžTIRILMASI ÇALIÅžMALARINI YÜRÜTÜYORUZ”
22 Haziran’da da odalar, dernekler, kamu kurum ve kuruluÅŸları ile üniversitelerin temsilcilerinin katılımıyla, kent bileÅŸenlerinin olduÄŸu bir çalışma gerçekleÅŸtirdiklerinden bahseden Dr. Zorlu, “Ä°nsanların afetlerle ilgili ne düÅŸündüklerine dair verileri elde ettik. Hem Bilim Danışma Kurulu verileri hem de çalıştaydaki verileri alıp deÄŸerlendirdikten sonra ÅŸu anda yürütmüÅŸ olduÄŸumuz Mersin Ä°li Afet Sakınım Planı kapsamında Jeolojik Mühendislik Biyolojisi Temel Zemin DeÄŸerlendirilmelerinin yapılması çalışmalarına baÅŸladık. Bu çalışmada Mersin’i tehdit eden deprem üretme potansiyeli yüksek ana fay hatlarının oluÅŸturabileceÄŸi risklerin araÅŸtırılması, bunların hangi bölgelerde nasıl, ne kadar etkili olacağının belirlenmesi, nüfusun bu riskli alanlardaki durumunun ortaya çıkarılması gibi çalışmaları yürütüyoruz. Kısa bir süre içerisinde bu çalışmamız sonlanacak” dedi.
Bu çalışma sonucunda da kenti tehdit edecek olan, karada ve denizdeki deprem üretme potansiyeli olan ana fay hatlarının literatür verilerine göre çıkartılmasını saÄŸlayacaklarından söz eden Dr. Zorlu, “Ä°l merkezi baÅŸta olmak üzere ilçeler dahil gevÅŸek zeminler üzerinde bulunan ilçelerimizde alanlarda daha sonraki aÅŸamada yapılacak olan mikro bölgelendirme çalışmalarının belirlenmesi. Bu çalışmalar da bittikten sonra diÄŸer çalışma ile birlikte biz bunları kamuoyuna açacağız. Bizim bu raporumuz, elde edilecek veriler ışığında mevcut ÅŸehirleÅŸme alanları da göz önüne alınarak ivedilikle yapılması gereken çalışmalara yönelecek. Bu çalışmalar yaklaşık olarak 1,5-2 ay içerisinde bitecek” dedi ve jeolojik tehlike ve risklerin, zeminlerle ilgili kısmı belirlemekbelirlenmesi konusunda da çalışmalar yürüttüklerinden söz etti.
“ZEMÄ°N SIVILAÅžMA RÄ°SKÄ° MERSÄ°N Ä°ÇÄ°N DE CÄ°DDÄ° BÄ°R RÄ°SK OLARAK KARÅžIMIZA ÇIKIYOR”
Zemin sıvılaÅŸması konusunda da detaylı bilgiler veren Dr. Zorlu, yürüttükleri çalışmalar ışığında yapı stostokunun kunun tespit edilmesini saÄŸlayacaklarını belirtti. Yürüttükleri bu 2 çalışma sonucunda elde edilecek veriler ışığında mikro bölgelendirme dedikleri ve zemin durumlarının parametrelerinin çok daha detaylı olarak inceleneceÄŸi çalışmaları yapacaklarından da söz eden Zorlu, “13 ilçede belirlenen zemin parametreleri ve yapı stoku durumunun deÄŸerlendirilmesi sonucunda kentsel dönüÅŸümle ilgili yapı stokunun tespit edilmesine dairkonusunda çalışmalarımız olacak” dedi.
Yapı stokunun tespitine dair çalışmaları gerçekleÅŸtirdikten sonra da bu yapı stoku, zemin ve deprem tehlikesi oluÅŸturan kaynakları deÄŸerlendirerek kentsel dönüÅŸüm stratejilerini ona göre belirleyeceklerinin altını çizen Dr. Zorlu, “Mersin’i etkileyebilecek fayların belirlenmesine yönelik paleosismolojik ve jeofizik çalışmalar ileı önce belirleyip, daha sonra o faylaraın ait detaylı bilgilere ulaÅŸacağız verilerini alacağız. ÖrneÄŸin EcemiÅŸ Fayı bize en yakın kaynaklardan bir tanesi. EcemiÅŸ Fayı’nda en son depremin ne zaman ve hangi 2-3 sene önce, ÅŸu büyüklükte olduÄŸuna dairmuÅŸ diyebileceÄŸimiz çalışmaları yapmamız gerekiyor ki sonraki periyodunu bulalım. Yani; ‘EcemiÅŸ Fayı’nda ÅŸu büyüklükteki deprem ÅŸu zamanda olabilir’ diye bir ÅŸey söyleyelim” diye konuÅŸtu.
“BÄ°Z AKTÄ°F TEKTONÄ°K BÄ°R KUÅžAÄžIN ÜZERÄ°NDE YAÅžAYAN BÄ°R ÜLKEYÄ°Z”
Depremden sonra vatandaÅŸlardan en çok; ‘Mersin’de, Adana’da deprem olacak mı? Kaç ÅŸiddetinde olacak?’ ÅŸeklinde sorular aldıklarını kaydeden Dr. Zorlu, “Biz aktif tektonik bir kuÅŸağın üzerinde yer alan bir ülkeyiz. Deprem geçmiÅŸte olmuÅŸ, ÅŸu anda oluyor ve gelecekte olacak. Åžöyle bakmak gerekiyor; deprem olacak ve benim saÄŸlam zeminin üzerinde, saÄŸlam bir yapıda yaÅŸamam gerekiyor. ÖrneÄŸin Hatay’la ilgili hep söylenen bir ÅŸey vardır; ‘7 kere yıkıldı, 7 kere kuruldu.’ 7 kere depremde yıkılmış bir kent. Ya yerini deÄŸiÅŸtirmek gerekir ya da saÄŸlam yapmak gerekir. Ä°ÅŸte ikisini yapmadığımız zaman kötü sonuçlarıyla karşılaşıyoruz” ifadelerine yer verdi.
“BARINMA ALANI ÜRETÄ°P BOÅž TUTAMAZSINIZ, BU KAMU KAYNAKLARI Ä°SRAF ANLAMINA GELÄ°R”
Kentsel dönüÅŸümün bir noktada vatandaşın sorumluluÄŸunda olduÄŸunu fakat dönüÅŸüm sürecinde dahi barınma sorunu yaÅŸandığına dikkat çeken Zorlu, bunun özellikle dar gelirli vatandaÅŸlar için büyük bir sorun olduÄŸunu vurguladı. Bu sorunların önüne geçmek için BüyükÅŸehir’in ‘Sosyal Konut’ projesini önümüzdeki 5 yıllık dönemde hayata geçireceÄŸini kaydeden Zorlu, “Daha ucuza vatandaşın kolayca eriÅŸebileceÄŸi, belediyenin bir kısmını sattığı ve bir kısmını da kiralık olarak vatandaşın hizmetine sunduÄŸu konutlar. Bunlar tabi kentsel dönüÅŸüm sürecinde de kullanılacak konutlar olacaktır” dedi. Afet zamanları için ise iÅŸlevsel barınma alanlarının önem arz ettiÄŸini söyleyen Zorlu, “Bizim Tarsus’ta Gençlik Kampı’mız vardı. Çocukların kamp yapması için kullanılıyordu ama afet anında gelen depremzede vatandaÅŸlarımızı orada barındırdık. Barınma alanı üretip sadece afet anlarında kullanmak üzere boÅŸ tutamazsınız, bu kamu kaynaklarını israf anlamına gelir. Ama ikincil bir iÅŸlev atadığınız bir barınma alanı oluÅŸturup afet anında da barınma için afetzedelere tahsis ederseniz bu daha anlamlı olacaktır” ifadelerini kullandı.
“BÄ°LÄ°MÄ°N GÖSTERMÄ°Åž OLDUÄžU YOLDA AFETLERLE MÜCADELE ETMEK Ä°ÇÄ°N ELÄ°MÄ°ZDEN GELENÄ° YAPMAYA ÇALIÅžIYORUZ”
BaÅŸkan Vahap Seçer’in göreve geldiÄŸi yıl içerisinde pandemi yaÅŸandığını hatırlatan spiker Arzu Özer, BüyükÅŸehir Belediyesi’nin deprem de dahil pek çok afetten baÅŸarıyla geçtiÄŸini kaydetti. Ä°lk kez yaÅŸanılan bu durumlara nasıl refleks verildiÄŸini soran Özer’e yanıt veren Zorlu, “ÖrneÄŸin deprem anında bölgede yürütmüÅŸ olduÄŸumuz çalışmalar sonucunda, ulusal ve uluslararası düzeydeki gelen yardım kuruluÅŸlarının hepsinin birinci sırada saymış olduÄŸu belediye biziz. Bize ‘Bu konuda size nasıl yardımcı olabiliriz?’ diye önerilerle gelen uluslararası kuruluÅŸlar oldu. Buradaki kadronun buna inanarak, bir ekip ruhuyla yapılması gerekeni hızlı bir ÅŸekilde refleks gösterip yapmasının sonucunda oluÅŸtu. Gönül ister ki böyle afetlere dönüÅŸen olaylar, salgın hastalıklar, pandemiler yaÅŸanmasın ama yaÅŸadığımız ülkede böyle ÅŸeylerle karşılaÅŸtığımız için hazırlıklı olmak zorundayız” sözlerine yer verdi. Yapılan tüm çalışmalarda bilimin yol gösterici olduÄŸunu kaydeden Zorlu, “Bilimin göstermiÅŸ olduÄŸu yolda bu afetlerle mücadele etmek için elimizden geleni yapmaya çalışıyoruz” dedi.
AFETLERE HAZIRLIK Ä°ÇÄ°N BÜYÜKÅžEHÄ°R’DE 4 BÄ°LEÅžENLÄ° AFET YÖNETÄ°M ANA MERKEZÄ° KURULACAK
Her afet sonrası ‘Neler yapabiliriz?’ diye sürekli konuÅŸulduÄŸunu söyleyen Zorlu, Mersin BüyükÅŸehir Belediyesi’nin Türkiye’de bir ilki gerçekleÅŸtirerek Afet Ä°ÅŸleri Dairesi’ni kurduÄŸunu hatırlattı. Bu baÅŸkanlık ile projelere start verdiklerini kaydeden Zorlu, “Afet öncesinde hazırlık, müdahale sonrasındaki rehabilitasyon çalışmaları ve eÄŸitim çalışmaları açısından baktığımızda ciddi bir eksikliÄŸimizin olduÄŸunu görüyoruz. Bununla ilgili 4 bileÅŸenden oluÅŸan bir projemiz var. Bunların ilki Afet Lojistik Deposu: afet anında kullanacak çadırın, battaniyenin, gıdanın, su vb. malzemelerin bulundurulması için. Bir diÄŸeri Veri GüvenliÄŸi Merkezi: afet anında kentin alt yapısı çöktüÄŸü zaman nereden yol geçiyor, nereden doÄŸalgaz geçiyor, elektrik hattı nerede gibi sorulara yanıt verecek güvenli bir sistem. Üçüncüsü Afet Koordinasyon Merkezi: afet koordinasyonun oradan yürütüleceÄŸi dijital alt yapısının saÄŸlam bir alan. Dördüncüsü Afet EÄŸitim Merkezi: afet konusunda vatandaşın nasıl davranacağı, ne yapacağının eÄŸitimlerinin verileceÄŸi bir merkez. Özellikle çocuklardan baÅŸlayarak afetler anında nasıl davranmaları gerektiÄŸi ya da afete dönüÅŸecek doÄŸa olaylarından daha az zarar görmek için ne tür davranışlar sergilememiz gerektiÄŸine dair bir eÄŸitim merkezi olacak” diye anlattı.
“ZARARIN EN AZ Ä°NDÄ°RÄ°LMESÄ° Ä°ÇÄ°N TAÅž ÜSTÜNE TAÅž KOYMAK HERKESÄ°N GÖREVÄ°”
Mersin için deÄŸil tüm ülke için bu eÄŸitimlerin yapılması ve benzeri merkezlerin faaliyette olmasının önemli olduÄŸunu hatırlatan Zorlu, “Sonuç olarak bu tür olaylar, kötü olaylar, afetler olayları hepimize zarar veriyor. Bireysel bana, size, binaya, bu kentte, bu ülkeye inanılmaz bir tahribat yaratıyor. Bu olaylarınnun zararının en az indirilmesi için taÅŸ üstüne taÅŸ koymak herkesin görevi” dedi.
EÄŸitimlere ek olarak da Mercan 100. Yıl Ä°klim ve Çevre Bilim Merkezi’nde simülasyonlar ile çocuklara doÄŸal afetleri tanıtacaklarını söyleyen Zorlu; deprem, sel, çığ, tsunami ve girdap gibi doÄŸal afetlerin simülatörle canlandırılacağını ve çocuklara ne gibi önemler alması gerekildiÄŸinin anlatılacağını kaydetti. (Haber Merkezi)
